Gewelddadige intimiteit

- 29 August 2018 door Edwin Timmers -

We hebben elkaar nog nooit ontmoet en toch staan we dicht tegen elkaar in een omhelzing. Onwennig is het zeker, moeilijk niet.
De toneelvoorstelling heet '25 feet'. Twee jonge acteurs, een vrouw en een man, verkennen het gebied waar gepaste afstand in intimiteit overgaat. Ze lazen ergens dat mensen elkaar ontmoeten op een afstand van iets meer dan een Engelse voet, om en nabij de dertig centimeter. Geef je iemand een hand op bijvoorbeeld twee keer die afstand, dan is dat raar. Op minder dan dertig centimeter wordt het intiem.

Het publiek, ruim dertig personen, wordt in tweeën gedeeld en op iets meer dan een voet afstand op twee lijnen tegenover elkaar geplaatst. Best dichtbij, maar toch goed te doen. De acteurs vragen het publiek om elkaar de hand te schudden, wat we braaf en schuchter lachend doen. Daarna bewegen ze tussen de twee rijen door, waarbij ze vanwege de beperkte afstand noodzakelijkerwijs iedereen schampend aanraken. Ze verzachten deze ongemakkelijke intimiteit door alleman met een ontzettend vriendelijk en open gezicht nadrukkelijk in de ogen te kijken.

Hierna vergroten ze de afstand en beginnen ze vragen te stellen en opdrachtjes te geven. De eerste opdracht: houdt een willekeurig iemand in het publiek goed vast. Opnieuw ongemakkelijk, maar de acteurs krijgen dankzij het rap gewonnen vertrouwen alle mensen dicht tegen elkaar. Ja hoor, daar sta ik met een vreemde vrouw in mijn armen. Het licht dimt.

Een hele resem vragen en opdrachten later staat het publiek verspreid over de hele ruimte en beginnen de acteurs aan een zeer expressieve dans. Ze kruipen, rollen en kronkelen over de grond; ze vleien zich tegen de mensen uit het publiek en proberen hen tot meedansen te verleiden. Ik kijk naar de speelvloer en zie de actrice aan mijn voeten liggen. Ze steekt haar handen naar me uit. Ik neem de uitnodiging aan en steek mijn handen in de hare. Hierna volgt een dans van afstoten en aantrekken. Als ik weerstand biedt, biedt zij weerstand; als ik weerstand laat varen, doet zij hetzelfde. Zo bewegen we door de ruimte tot het moment dat ze me met een sierlijk zwieren loslaat en zich aan een volgende persoon vastklampt.

Tenslotte richten de actrice en acteur zich op elkaar in een vergelijkbare dans van aantrekken en afstoten. De toenadering gaat van sensueel en licht erotisch naadloos over in gewelddadige aanraking – ze gaan overduidelijk niet zachtzinnig met elkaar om. Geweld is net als hartstochtelijke, lijflijke liefde extreem intiem, besefte ik nooit eerder op zo’n indringende wijze. Ze blijven elkaar te lijf gaan totdat een paar mensen in het publiek ingrijpen. De grenzen van theater worden overschreden, moeten zij gedacht hebben. Het was te echt, iets wat de rode striemen op beider lijven lijken te bevestigen. De acteurs hadden dit echter ingecalculeerd en dansen samen de finale: een prachtige acrobatische figuur op een oppervlakte van slechts één vierkante voet. Het licht gaat aan en zich lavend aan het applaus buigen de acteurs diep, badend in het zweet.
terug

was

te

echt